نفت ایران، ملی کردن نادرست و پایان ناگوار بهزاد احمدی نیا   به بهانه‌ی سالگرد سقوط دولت مصدق که به غلط دولت ملی شدن نفت شناخته می‌شود، گوشه‌هایی از آنچه در واقعیت این ماجرا گذشت و مقایسه‌ای بین آنچه رقبا انجام دادند را در این نوشتار بررسی می‌کنیم. محمد مصدق با ریشه‌ی خانوادگی بسیار نزدیک به شاهان قاجار در شرایطی در سیاست ایران پا گرفت که کشور هنوز با پیامدهای اشغال نظامی در جنگ دوم جهانی دست و پنجه نرم می‌کرد. او که از نخستین گام به دنبال بالاترین مقام‌های حکومتی بود، مهمترین منبع درآمدی و اهمیت استراتژیک ایران یعنی نفت را دستاویز مناسبی برای پیشرفت یافت. چندین دهه از کشف نفت در ایران می‌گذشت و از آنجا که ایرانیان با تکنولوژی و فن استخراج نفت مدرن بیگانه بودند، این مهم در کنترل شرکت‌های خارجی و به‌طور خاص بریتانیا قرار داشت. زمزمه‌های ملی کردن نفت از چندین دهه پیشتر آغاز شده بود و دولت مستقر...

مواد خام آینده ترجمه مجمع جهانی اقتصاد در گزارشی که اواخر سال گذشته‌ی میلادی منتشر کرد، مشکلات عدیده‌ای را بر سر راه تأمین انرژی جهان برشمرد و نتیجه گرفت که گذار به شکل‌های تازه‌ی انرژی ناگزیر است. در این گزارش براساس داده‌های بین‌المللی آمده است که فاصله‌ی میان سرمایه‌گذاری لازم برای تأمین نیاز انرژی در سال ۲۰۳۰، بیش از ۲۲ تریلیون دلار است. این واقعیت که پس از بحران اقتصادی سال ۲۰۰۷، سرمایه‌گذاری‌های لازم در بخش بالادست نفت و گاز انجام نشده، جهان را بیش از پیش به دوران پس از سلطه‌ی نفت نزدیک می‌کند. در واقع نفت به مدت یک قرن، سلطان بی‌چون و چرای مواد معدنی و منابع انرژی در جهان بود. اکنون محدودیت‌های زیست‌محیطی، کمبود سرمایه‌گذاری، نامطلوب بودن وابستگی به واردات نفت و گاز (مانند آنچه در حمله‌ی روسیه به اوکراین برای اروپا رخ داد) و توسعه‌ی فناوری‌های مرتبط با ذخیره‌سازی انرژی الکتریکی و درنتیجه انرژی‌های نو، دست به دست...