اگر می‌خواید بدونید بیست و چهارم تیر ۱۳۷۸ چه‌خبر بود، ترسناک‌تر از هجوم اخبارِ هفته‌ی قبلش، این روزِ پر از بی‌خبری بود.

۲۴ تیر، بدون گور، بدون مرثیه

۲۴ تیر، بدون گور، بدون مرثیه بهزاد احمدی‌نیا هنوز درک درستی از نوزده سالگی نداشتم، چه برسه به ناپدید شدن رفیق‌ها؛ هنوز دانشگاه درست توی زندگی‌م ننشسته بود چه برسه به زندان و بازجویی اما علی‌خامنه‌ای و محمد خاتمی به این چیزهای هیچکدوم از ماها فکر نمی‌کردن. اگر می‌خواید بدونید بیست و چهارم تیر ۱۳۷۸ چه‌خبر بود، نگران‌نباشین هیچ خبری نبود. آره ترسناک‌تر از هجوم اخبارِ هفته‌ی قبلش، این روزِ پر از بی‌خبری بود. سر‌ِ راه یه سر رفته بودم درِ خونه‌ی علی، اون موقع که موبایلی درکار نبود، اقلن نه برای منِ دانشجوی بچه جنوب شهر تهران؛ مادرش رو برده بودن درمونگا، قندش رفته بود بالا از بس خبری نبود از یه‌دونه بچه‌ش. اتوبوس جلوی دانشگاه تهران که رسید، ایستگاهو رد کرد. اصن جا نبود که وایسه. خود دانشگاه که هیچ، اون پیاده‌روی پت و پهن کنار نرده‌ها رو هم قرق کرده بودن و دورش ضد شورش وایستاده بود. جوبِ انقلاب شده...

ادامه مطلب

بهترین راه برای به‌نتیجه رسیدن به دموکراسی، جدا کردن سه رکن حکومت یعنی دستگاه‌های قضایی اجرایی و قانون‌گذاری است.

مثلثی که فرانسه را به دموکراسی رساند نگاهی به نقش اندیشمندان در انقلاب فرانسه بهزاد احمدی‌نیا مطالعه درباره‌ی انقلاب‌های کلاسیک در تاریخ بشر همواره از اینجا آغاز می‌شود که یکی از ویژگی‌های اصلی انقلاب، داشتن ایدئولوژی است. ایدئولوژی در مفهوم عام به‌این معنی درنظر گرفته می‌شود که باید اعتقاد یا دیدگاه خاصی نسبت به جهان در بین انقلابیون مشترک باشد. به‌عنوان مثال، انقلاب «اسلامی» به‌این‌معنی است که تمامی نیروهای درگیر در این تغییر و بخش اصلی مردم، به اسلام اعتقاد دارند. به‌همین شکل انقلاب سوسیالیستی، بولشویکی، کمونیستی و از این دست نیز وجود دارند. ایدئولوژی در چارچوب انقلاب چیزی متفاوت از دین یا خداشناسی است. درواقع ایدئولوژی در یک انقلاب به‌معنی فلسفه‌ای است که با اتکا به آن چرخ‌های تغاییر به حرکت در می‌آیند. این فلسفه می‌تواند منشاء دینی داشته یا رویکردی عملگرایانه و سیاسی داشته باشد. انقلاب فرانسه نیر مانند تمامی انقلاب‌ها، مبتنی بر دیدگاه‌های فلسفی سیاسی و اجتماعی بود. در بین تمامی...

ادامه مطلب

امروزه روز ۱۴ جولای (امسال ۲۴ تیرماه) هرسال به‌عنوان روز آغاز انقلاب فرانسه در این کشور تعطیل است و با نام روز «باستیل» گرامی داشته می‌شود.

گردنِ زندان‌بان، بهای انقلاب شد

گردنِ زندان‌بان، بهای انقلاب شد ✍️بهزاد احمدی‌نیا در سال‌های ۱۷۷۵۰ تا ۱۷۷۰ میلادی فرانسه هم شاهد رشد فیلسوفان و جامعه‌شناسانی مانند روسو، مونتسکیو و ولتر بود و هم فقر و بی‌عدالتی گسترده جامعه را به خشم آورده بود. فرانسه به‌دنبال دخالت در جنگ‌های استقلال آمریکا هزینه‌های سنگینی پرداخته بود و هزینه‌های جاری سلطنت و دولت کمر طبقات متوسط و پایین را خم کرده بود. در این دوران آموزه‌هایی که از سوی روشنفکران و فیلسوفانی مانند مونتسکیو، تشریح کننده‌ی نظریه‌ی تفکیک قوا، ژان ژاک روسو، ارائه دهنده‌ی نظریه‌ی حقوق بشر و ولتر که از جسورترین نظریه‌پردازان لائیسیته و آزادی دین و جدایی دین از سیاست محسوب می‌شود و طعم زندان باستیل را به جرم سیاسی چشیده بود، جامعه‌ی فرانسه را به‌تدریج به آگاهی لازم رساند. آنگاه که آگاهی در جامعه‌ی رنج دیده گسترش یافت، کمبودها و فشارها بیشتر نمایان شدند. فشارهای مالی جنگ، هزینه‌های سرسام‌آور سلطنت و سال‌های بد کشاورزی در دهه‌ی ۱۷۸۰ همگی دست به...

ادامه مطلب

راستی آزمایی سخنان جواد اوجی، وزیر نفت، مبنی بر اینکه تولید نفت در ایران تا پایان سال به ۴ میلیون بشکه در روز می‌رسد.

راستی آزمایی سخنان وزیر نفت

راستی آزمایی سخنان وزیر نفت مبنی بر: تولید نفت تا پایان سال به ۴ میلیون بشکه در روز می‌رسد ✍️بهزاد احمدی‌نیا جواد اوجی وزیر نفت در نشست خبری مشترک گفت: «تولید نفت را از ۲.۲ به ۳.۶ میلیون بشکه در روز افزایش دادیم و برنامه‌ریزی شده تا تولید نفت در سال ۱۴۰۳ به ۴ میلیون بشکه در روز برسد.» این اظهارات که نمونه‌های زیادی در روزهای منتهی به انتخابات زودهنگام ریاست جمهوری دارد در شرایطی‌ست که آمار و نمایه‌های اقتصادی ایران و همچنین آمارهای منابع ثانوی خارجی آنها را تایید نمی‌کند. برای راستی‌آزمایی تنها همین بخش از سخنان وزیر نفت، نگاهی به داده‌های رسمی جمهوری اسلامی و دیگر منابع خواهیم داشت. یادآوری این نکته ضروری‌ست که سخنان وزیر نفت در این نشست، مملو از اعداد و آمارها و ادعاهایی بود که مخدوش و حتی دارای اشتباهات مقیاسی بودند. نخستین منبع مورد بررسی، داده‌های اوپک است. سازمان کشورهای صادر کننده‌ی نفت که ایران از بنیان‌گذاران...

ادامه مطلب

سه‌دسته‌ نخست، از ابتدای قیام مهسا هر کدام تلاش کرده بودند بر یکی از موج‌های مردمی سوار شده و خود را در نقش رهبری جا بزنند.

قیام مهسا بدون سازمان‌دهی سازمان یافت (بخش پایانی)

قیام مهسا بدون سازمان‌دهی سازمان یافت (بخش پایانی) بهزاد احمدی‌نیا در نوشتارهای پیشین درباره‌ ظهور، اوج‌گیری و بخشی از عواملی که منجر به افول قیام مهسا شد توضیح داده شد. در این بخش به دو عامل تمام‌کننده و یک بحث کلی درباره‌ نقش رسانه در رویدادهای این‌چنینی خواهیم پرداخت. حضور نیروهایی که پایگاه‌های اجتماعی نامشخص و بیشتر شهرت عمومی داشتند در کنار بازیگران بدنام و بدون پایگاه اجتماعی در خارج از ایران و برخورداری آنها از تریبون‌های وسیع رسانه‌هایی که از لندن و واشنگتن پخش می‌شدند، پیچیدگی‌های عرصه‌ مبارزه را دوچندان کرد. این چهره‌ها سه‌دسته بودند: آنها که هیچ سابقه و ریشه‌ سیاسی نداشتند، افرادی با سابقه‌ای مشکوک اما پایگاه رسانه‌ای و اینترنتی بسیار قدرتمند و بازیگران شبه‌نظامی (تروریستی) که پایگاه اجتماعی بسیار محدودی داشتند. در کنار تمام این‌ها تنها یک نفر یعنی شاهزاده رضا پهلوی طی ماه‌های مبارزات خیابانی نشان داده بود که زمینه‌ای گسترده از اقبال اجتماعی دارد. سه‌دسته‌ نخست، از ابتدای...

ادامه مطلب

جنبش‌هایی که از شورش‌های سازمان‌یافته استفاده می‌کنند، آگاهانه از تاکتیک‌های پیشرفته برای دستیابی به اهداف فوری خود بهره می‌گیرند.

نبرد در خیابان (بخش دوم)

نبرد در خیابان: چگونه شورش‌ها سازمان می‌یابند و آینده را تغییر می‌دهند (بخش دوم) منبع: اورشلیم پست برگردان: بهزاد احمدی‌نیا   تاکتیک‌های شورش سازمان یافته جنبش‌هایی که از شورش‌های سازمان‌یافته استفاده می‌کنند، آگاهانه از تاکتیک‌های پیشرفته برای دستیابی به اهداف فوری خود بهره می‌گیرند. این دانش تاکتیکی با دفترچه‌های راهنما و به‌اشتراک گذاشتن بهترین تحقیقات و تمرینات آغاز می‌شود. دیدن و به اشتراک‌گذاری ویدئو‌هایی درباره اینکه چطور با گاز اشک‌آور مقابله کنیم از نمونه‌های بارز این روش است. این ویدئو‌ها در جریان شورش‌های خیابانی بارها توسط سازمان‌دهندگان اشتراک‌گذاری و دست به‌دست می‌شوند. یکی دیگر از موارد مهم، آرایش نیروهاست. اینکه با چه آرایشی وارد میدان شویم تا آسیب‌پذیری کمتری در مقابل پلیس و نیروهای لباس‌شخصی داشته باشیم و در مقابل حمله‌ی آنها بتوانیم دفاع کنیم. نِادپرستان سفیدپوست در آمریکا از شبکه‌های اجتماعی و اینترنت برای انتشار گسترده‌ی اموزش‌ها استفاده می‌کنند. در جریان اشغال کنگره‌ی آمریکا، فعالان جدولی با کتابچه‌های راهنما داشتند که شامل توضیحاتی بود، به عنوان مثال: «نحوه تسخیر...

ادامه مطلب

شورش‌های یورومیدان منجر به جنگ کنونی روسیه و اوکراین شد. این نشان می‌دهد که جنگ خیابانی به اندازه درگیری نظامی تأثیرگذار است.

نبرد در خیابان (بخش نخست)

نبرد در خیابان: چگونه شورش‌ها سازمان می‌یابند و آینده را تغییر می‌دهند (بخش نخست) منبع: اورشلیم پست برگردان: بهزاد احمدی‌نیا شورش‌های یورومیدان منجر به جنگ کنونی روسیه و اوکراین شد. این نشان می‌دهد که جنگ خیابانی (شورش‌های سازمان یافته با اهداف سیاسی مشخص) از نظر ژئوپلیتیکی به اندازه درگیری نظامی آشکار تأثیرگذار است. جنگ در اوکراین در ۲۴ فوریه آغاز نشد، بلکه با شورش‌های یورومیدان در ۲۱ نوامبر ۲۰۱۳ آغاز شد. رهبری اوکراین توافق با اتحادیه اروپا را لغو کرد تا به روسیه نزدیک‌تر شود. پاسخ، یک شورش نظامی بود که انقلاب سیاسی طرفداران غرب را به همراه داشت. اقدام متقابل روسیه در شرق در قالب جدایی طلبی طرفدارانش در دونباس و حمله این کشور به کریمه نمایان شد. تنش‌های زیربنایی از آن زمان آغاز شد و در نهایت منجر به جنگ امروز شد. این مجموعه رویدادها نشان می‌دهد که چگونه جنگ خیابانی (شورش‌های سازمان‌یافته با اهداف سیاسی مشخص ) از نظر ژئوپلیتیکی به اندازه درگیری...

ادامه مطلب

قیام مهسا مستقیما حکومت جمهوری اسلامی و مهمترین رکن حکمرانی اجتماعی آن یعنی پیاده‌سازی اسلام را نشانه گرفته بود.

قیام مهسا بدون سازمان‌دهی سازمان یافت (بخش دوم)

قیام مهسا بدون سازمان‌دهی سازمان یافت (بخش دوم) ✍️بهزاد احمدی‌نیا پس از آتش که این‌بار سوزاننده‌ی نماد حجاب در خیابان‌های ایران بود، نوبت به رسمی کهن از دل تاریخ باستانی ایران رسید. بریدن گیسوان از جمله رسومی‌ست که حتی هرودوت، تاریخ‌نگار پیش از مسیح یونان نیز از آن به‌عنوان آیینی برای عزاداری ایرانیان یاد کرده است. فردوسی در شاهنامه: «برید و میان را به گیسو ببست»، حافظ: «گیسوی چنگ ببرید به مرگ می ناب» و خاقانی و دیگر شعرای ایران نیز از این روش برای بیان حجم بالای اندوه یاد کرده‌اند. در جریان خیزش مهسا نیز زنان به‌صورت خودجوش اقدام به بریدن گیسوان کردند و شاید برای نخستین‌بار این آیین عزاداری به آیین خشم و مبارزه پیوند زدند. بزرگترین نقطه‌ی قوت شورشی که به‌نام مهسا امینی شکل گرفت، خودجوش و مردمی بودنِ آن بود. یکی از جلوه‌های زیبا و موفق آن را در #برای و سپس موسیقی آن می‌توان دید. همین ویژگی طی دو...

ادامه مطلب

قیام مهسا، قیامی بود که بدون سازمان‌دهی سازمان یافت. قیامی که بدون هیچ رهبری آغاز شد اما توانست تا کوچک‌ترین روستاهای ایران را در برگیرد.

قیام مهسا بدون سازمان‌دهی سازمان یافت (بخش نخست)

قیام مهسا بدون سازمان‌دهی سازمان یافت (بخش نخست) ✍️بهزاد احمدی‌نیا قیام، خیزش یا شورش هر سه در ادبیات سیاسی-اجتماعی یک معنی را می‌رسانند اما زمانی که با نام مهسا همراه می‌شوند، پدیده‌ای بی‌سابقه در ایران را رقم می‌زنند. رویدادی که در پایان تابستان ۱۴۰۱ در پی قتل مهسا امینی در ایران رخ داد، گوشه‌ای تازه در تاریخ معاصر ایران آفرید که در این نوشتار به نقاط اوج و قدرت آن می‌پردازیم. در بخش پیشین بررسی شورش ۱۴۰۱ به نقطه‌ی آغاز آن یعنی پوشش خبری و اطلاع‌رسانی درست پرداختیم. این آغاز درواقع بنیان نخستین نقطه‌ی قوت قیام را بنا نهاد. بین ۲۲ شهریور ۱۴۰۱ که مهسا در ایستگاه متروی حقانی (جهان‌کودک) تهران به خاطر بدحجابی بازداشت شد تا شامگاه ۲۶ شهریور که بدن بی‌جان او در سقز دفن شد، نامش تقریبا سراسر جهان را فراگرفته بود. ایستادگی، ایستادگی می‌آورد در کنار اطلاع‌رسانی به‌موقع، درست و کامل از سوی روزنامه‌نگاران متعهد، یک عامل دیگر نیز در توجه...

ادامه مطلب

«تو نخواهی مُرد، نامِ تو اسم رمز خواهد شد» این جمله‌ای بود که بر تابلوی سیاه‌رنگ کوچکی که با جنازه از غسالخانه بیرون می‌آید نوشته شد.

نام تو اسم رمز خواهد شد

نام تو اسم رمز خواهد شد نگاهی به فراز و فرود شورش سال ۱۴۰۱ با عنوان «قیام مهسا» ✍️بهزاد احمدی نیا «تو نخواهی مُرد، نامِ تو اسم رمز خواهد شد» این جمله‌ای بود که بر تابلوی سیاه‌رنگ کوچکی که با جنازه از غسالخانه بیرون می‌آید نوشته شد. تابلویی که همه‌ی آنها که در ایران مرگ را دیده‌اند، می‌شناسند. در روز تدفین مهسا امینی، این جمله روی تابلوی او نوشته شده بود. از همان لحظه که عکس و ویدئوی مراسم را دیدم و چشمم به این جمله افتاد، پرسش بزرگ برای من، این بود که چه کسی این جمله را نوشت؟ تصادفی بود و می‌خواست جمله‌ای خاص بگوید یا چنان درایت و پختگی عظیمی داشت که آینده را از دیروز می‌خواند؟ شاید هم مسافری از زمان آمده بود، مانند فیلم‌های تخیلی، هر چه بود خیلی درست بود. روزهای پایانی آن تابستان آنقدر گرم بود که آتشش تا تاریخ هست، ایران را می‌سوزاند. داستان مهسا را امروز...

ادامه مطلب